Review: Hard Candy (2005)

hard-candyDavid Slade is een amateur. Films maken is zijn grootste liefhebberij, zijn werk straalt enthousiasme uit en de wil om mooie dingen te maken. Zoals elke amateur struikelt hij zich een weg door goedbedoelde vergissingen, niet gehinderd door kennis van zaken of ervaring. Hij veroorlooft zich al het spektakel dat hij in zijn favoriete films heeft gezien, zonder zich druk te maken of het op zijn plaats is. Dat is dan ook iets wat je niet leert tijdens het knutselen op je zolderkamertje, dat leer je door de straat op te gaan en te falen. Nu hij dat achter de rug heeft, kan ik als ooggetuige van zijn fiasco zeggen: deze man heeft talent. Wat hem vooralsnog van artistiek succes weerhoudt is zijn onvermogen om gestoord te zijn.

Hard Candy (2005), het speelfilmdebuut van David Slade, is niet zonder waarde. Hij heeft verbluffend mooie opening credits. De sluw getimede close-ups waarmee de film is gelardeerd zijn stilistisch ijzersterk. En de acteerprestaties zijn van hoog niveau; de actrice die het meisje speelt, Ellen Page, zet een rol neer die haar carrière in een stroomversnelling zou kunnen brengen.

Maar het verhaal is plat, eenzijdig en onaf, en de manieren waarop getracht wordt de kijker in het verhaal te betrekken falen op miserabele wijze. Voor wie moet je kiezen als beide hoofdpersonen nare figuren zijn, zonder achtergrond die iets van hun daden kan verklaren, zonder morele kern, waardoor slechtheid teniet gedaan wordt met louterend geweld, zonder de ruimte te scheppen om achter het acteerspektakel te kijken naar een betekenis die buiten de film ligt, een waarde die verder gaat dan de muren van de bioscoop?

Halfbewuste verleidingstactieken

De thematiek is dwingend: een meisje van veertien en een man van tweeëndertig ontmoeten elkaar in een chatroom en besluiten elkaar in levende lijve te ontmoeten. Hij blijkt een succesvolle modefotograaf, zij een pubermeisje met een verontrustend wereldwijze blik. Hij lijkt het slachtoffer van haar halfbewuste verleidingstactieken, zij degene die een spelletje speelt waarvan ze de gevolgen niet begrijpt. Totdat zij hem beschuldigt van pedofilie en moord, en de film een modebewuste variant van Death And The Maiden blijkt te willen zijn. Zolang het drama zich op een psychologisch vlak afspeelt kun je hoogstens kritiek uiten op de iets te gelikte stijl, maar net als de film gepast grimmig begint te worden, word je geconfronteerd met een even lachwekkende als manipulatieve scène waarin het geile kreng de kloten van de fotograaf onder handen neemt met een scalpel.

David Slade en scenarist Brian Nelson hebben geen idee wat er omgaat in de hoofden van het meisje en de fotograaf. Dat willen ze ook niet. Slade heeft zich in verschillende interviews proberen te distantiëren van de exploitation-elementen die Hard Candy kenmerken. (“Nee hoor, ik kan me niet voorstellen dat iemand het meisje sexy vindt, want dat is immoreel. Nee hoor, die castratie is niet om te shockeren, hij is noodzakelijk voor het verhaal.”) Dat bewijst zijn oppervlakkigheid. Een regisseur die zichzelf serieus neemt kan maar beter de pathologische geestesgesteldheid waarvan hij wil verhalen in zichzelf opzoeken alvorens ze aan het publiek inzichtelijk te willen maken. Alle angst is immers angst voor jezelf.

Bedonderd

Hoe goed de acteurs ook om weten te gaan met de geconstrueerde dialogen die het script hen laat uitspreken, nooit heb je het gevoel dat je naar een echte wereld zit te kijken. Hoe dicht je ook op de huid van de hoofdrolspelers gedrukt wordt, nooit komt het in de buurt van een ervaring. Het script besteedt teveel aandacht aan voorspelbare plotontwikkelingen en te weinig aan menselijkheid. Emotionele impact ontbeert de film dan ook, behalve dan misschien in de vorm van afschuw, en het gevoel bedonderd te worden.

Slade, begonnen met het maken van videoclips, heeft enige verwantschap met het gezelschap van videoclipregisseurs waaruit talenten als Michel Gondry en Chris Cunningham zijn voortgekomen. Deze twee mannen bezitten een ongekende visuele inventiviteit. Hun video’s en speelfilms staan bol van stop-motion animatie, trompe l’oeil decors, video-effecten, mechanische robotica. David Slade heeft, net als Chris Cunningham, een videoclip voor Aphex Twin geregisseerd, getiteld Donkey Rhubarb. Hierin is de invloed van Cunningham duidelijk aanwijsbaar. En de verschillen zijn veelbetekend: waar Cunningham zich uit in idiosyncratische beelden die van een andere planeet lijken te komen, maar toch een psychologisch inzicht aan de dag leggen, blijft Slade op bekender terrein steken, echter zonder enig gevoel voor menselijkheid ten toon te spreiden.

Zijn oorsprong als videoclipregisseur is duidelijk te merken in Hard Candy: het visuele aspect is niet altijd even dienstbaar aan het verhaal. Dat staat Hard Candy in de weg. De film ontbeert het besef dat aan de basis ligt van zijn eigen thema: iets dat mooi lijkt in het isolement van de fantasie kan een monster blijken als je het in het daglicht sleept.

Leave a Comment